Geçmişin Ge(n)ç Keşfi

Geçmişe yöneliş gençler arasında adeta bir furya haline gelmiş durumda. Gençler bit pazarlarının, antika kafelerin müdavimi oldu. Peki geçmişe dönüşün sosyo-psikolojik nedenleri neler?

Modern hayatın ‘hızlı yaşa, fast food yemek ye, çok alışveriş yap ve mutlu ol!’ dayatmasına ekrana bakarak geçen zamanlar da eklenince yeni arayışlar da kaçınılmaz oluyor. Bu baskının etkisiyle geçmişe duyulan özlem kendini her geçen gün biraz daha fazla hissettiriyor. Bazen, sosyal medyada birileri, ‘Eskiden…’ diye başlıyor söze, evdeki eşyaların sadeliğinden, içtiği gazozun lezzetinden, dinlediği plakların ses kalitesinden dem vuruyor. Peki, özellikle gençler arasında adeta bir furya haline gelen geçmişe yönelişin sebebi nedir? Aile büyüklerimizin tavan arasına terk ettiği eski eşyalar neden kıymete bindi? insan ruhuna iyi geliyor

Zeynep Hakgüder, Fener’deki Naftalin Kafe’nin sahibi. Kısa bir süre önce açılan kafenin ünü, gençler arasında dilden dile yayılmış durumda. Kafeyi diğerlerinden ayıran en büyük özellik dekorunun tamamen eski eşyalardan oluşması. Çay içtiğiniz bardaktan tutun da oturduğunuz masaya kadar her şey 1970’lerin, 80’lerin ürünü. Çiçek saksıları bile eski vita kutuları. Kafede oturan iki gence kulak veriyoruz. İki genç de 1990 kuşağı. Eski kıyafet ve fotoğraf biriktiriyorlar. Enver Sedat Kurubaş ve arkadaşı Meltem Kıraç. İki genç de, kendi kuşaklarının geçmişe yönelmesini popüler kültüre bağlıyor. Arkadaşlarının bir kısmı, bilinçli bir şekilde geçmişi araştırıyor, plak topluyor, pikap satın alıyor fakat büyük bir kısmı ise özenti. Balat, Çukurcuma, Karaköy ve Kadıköy’deki antika kafelerin sayısı giderek artıyor. Bu mekânlarda çay kahve içip antika eşyaları satın alabiliyorsunuz. Özellikle Balat, hem antikacıların hem de antika kafelerin merkezi olma yolunda. Semtin en işlek caddesi Vodina’da artık kiralık dükkân kalmadı. Kafeler ve antikacılar ara sokaklara taştı. Ayrıca semtte dört tane yeni antika mezatı açıldı.

0808

Sebebi Mutsuzluk

Uzman Psikolog Yücel Sözer’e göre gençlerin geçmişe yönelmesinin sebebi teknolojinin tetiklediği mutsuzluk. Zihnin bir savunma mekanizması. Her çağda geçmişe özlem var fakat modern hayatla birlikte bu daha görünür hale geldi. Sözer, “Teknoloji ile birlikte hayatımıza giren dijital dünya duyguları kısıtlarken nostalji ile gençler eski eşyalara yönelerek duygu dünyalarını geliştiriyorlar. Geçmişe yöneliş gençlerin yaşamsal işlevlerine engel olmuyor. Geleceğe dair bir umutsuzlukları yoksa ve gelecekten beklentileri tükenmemiş ise bu normal sayılabilir ancak bunun tersi bir durum söz konusu ise bir uzman yardımı alabilirler çünkü biriktirdikleri objeler onlarda bir takıntı ya da fetiş haline gelebilir.” diyor.

0807 0806

Retro yaşam sektör oldu

‘Retro yaşam’ şeklinde özetlenebilecek bu hayat tarzının son yıllarda hayli moda olması bir sektörün doğmasına da neden oldu. Bit pazarlarında, sırtında çanta ile dolaşan, esnaflarla sıkı pazarlıklar yapan onlarca genç görebilirsiniz. Ucuz olduğu için evinin tamamını bit pazarından döşeyen gençler var. Bunlardan biri de Faik Keskin. Pazardan aldığı ürünlerin hepsi 1970’ler ile 80’lere ait. Emaye tencereler, cam damacanalar… Retro bir yaşam tarzı aslında. Bu nedenle pek çok denklemin bir araya geldiği felsefik bir de yönü var. Birincisi, bu hayat tarzını benimseyenler, tüketim karşıtlığı üzerinden bir birliktelik sağlıyor.

Vejetaryenlik ya da veganlık bu gençler arasında çok yaygın. Bir bakıma, ‘Hippi kuşağının devamı denebilir bu gençler için. Bugün, beyaz eşya firmaları, retro buz dolapları üretiyor. Geçtiğimiz yıl dünya üzerinde müzik alanında en fazla satılan ürünlerden biri de retro görünümlü yeni pikaplardı. Artık eski albümlerin plakları bütün müzik marketlerde var. Long player (33’lük plak) baskılı tişörtler bir başka çok satılan ürün. Sektörün keşfettiği tüketim malları arasında, tadı hâlâ herkesin damağında olan gazozla da var. Beyoğlu civarında, sadece gazoz satan kafeler var.

BURHAN KÖSELİOĞLU

HENÜZ YORUM YOK

CEVAP VER